درس 1 (نماز1)

به نام خداي مهربان که آفريدگار همه جهان است. شما هر روز مي‏بينيد که بزرگ‏ترها دست و صورت خود را مي‏شويند و مي‏ايستند تا نماز بخوانند. هر سال، در روزهاي ماه رمضان چيزي نمي‏خورند تا روزه بگيرند و بندگان خوبي براي خدا باشند. به ما سفارش مي‏کنند که هرگز دروغ نگوييم. به ديگران احترام بگذاريم و به آنها سلام کنيم. آيا هيچ وقت پرسيده‏ايد که:

* چرا هر روز نماز مي‏خوانند؟

* چرا مثل هم نماز مي‏خوانند؟

* چرا در روزهاي ماه رمضان چيزي نمي‏خورند؟

* و اين‏ها را از کجا و از چه کسي آموخته‏اند؟

در پاسخ به اين پرسشها مي‏گوييم:

 بزرگ‏ترها با برنامه‏ها و «احکام دين» آشنا هستند. احکام دين همان دستورهاي خداست. خدايي که مهربان است و همه ما را دوست دارد. او راه خوب زندگي کردن را به ما ياد داده است. احکام دين، راهنمايي‏هاي خدا براي خوب زندگي کردن است. احکام دين، ما را راهنمايي مي‏کند که با دوستان و خويشان و با همه مردم رفتار پسنديده داشته باشيم. و احکام دين به ما مي‏آموزد که:

چه غذايي بخوريم و از چه غذاهايي نخوريم. چه درسي بخوانيم و کدام کتاب‏ها را مطالعه کنيم. از طبيعت زيبا چگونه استفاده کنيم؟ ا

احکام دين را چگونه و از کجا ياد بگيريم؟

از «قرآن» و «حديث». قرآن، همان کتاب خداست که به وسيله پيامبر اسلام، حضرت محمد(ص) به ما رسيده است. حديث، سخنان پيامبر(ص) وامامان (عليهم‏السلام) است.

آيا همه مي‏توانند از قرآن و حديث استفاده کنند و احکام ديني را به دست آورند؟ نه. چرا؟ چون اين کار آسان نيست.

سال‏ها وقت مي‏خواهد تا انسان بتواند با قرآن و حديث خوب آشنا شود. پس ما بايد احکام دين را از کساني بياموزيم که سال هاي طولاني، در حوزه‏هاي علميه درس خوانده‏اند و با قرآن و حديث و تفسيرِ آن آشنا شده‏اند و در اين راه متخصّص گشته‏اند؛ مانند پزشکي که چندين سال در رشته پزشکي درس خوانده و از کتابهاي گوناگون استفاده کرده و متخصّص شده است و مي‏تواند براي بيمار نسخه بنويسد. دانشمنداني که در مدرسه‏هاي علوم ديني چندين سال درس خوانده‏اند و از قرآن و کتاب هاي حديث، دستورات دين را آموخته‏اند، همه را در رساله «توضيح‏المسائل» نوشته‏اند و در اختيار ما قرار داده‏اند. به کسي که به خاطر تلاش فراوان و خواندن کتاب هاي بسيار مي‏تواند احکام دين را از «قرآن» و «حديث» به دست آوَرَد «مجتهد» مي‏گويند.

احکام پنج‏گانه‏ تمام کارهايي که ما انسان‏ها با اختيار خودمان انجام مي‏دهيم، از نظر دين اسلام حکم معيّني دارد و آن پنج صورت است:

  1. واجب ؛ آن دسته کارهايي است که حتماً بايد انجام دهيم؛ مانند نمازخواندن و روزه گرفتن.
  2. حرام ؛ به کارهايي مي‏گويند که نبايد آنها را انجام دهيم، مانند دروغ گفتن، اذيّت کردن ديگران و تهمت زدن.
  3. مُستحب ؛ به کارهايي مي‏گويند که انجام دادن آن بهتر است؛ مانند مسواک کردن و گفتن «بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيم» در ابتداي غذا و «اَلْحَمْدُ للَّهِ‏ِ رَبِّ الْعالَمِين» در پايان آن.
  4. مکروه ؛ کارهايي است که از نظر دين اسلام، انجام ندادن آنها بهتر است؛ مانند خوردن غذاي داغ و فوت کردن به غذا.
  5. مباح ؛ کارهايي است که مردم بسيار انجام مي‏دهند و از نظر اسلام، انجام دادن و انجام ندادن آن يکسان و مساوي است؛ مانند راه رفتن، نشستن و مسافرت رفتن. اگر کارهاي واجب را انجام دهيم و از کارهاي حرام دوري کنيم، خداوند مهربان ما را دوست مي‏دارد و در اين جهان يا

جهان ديگر پاداش مي‏دهد. انسان‏هاي خوب و درستکار کساني هستند که واجب را انجام مي‏دهند و از کار زشت و حرام پرهيز مي‏کنند. پس سعي کنيم احکام و دستورات دين را ياد بگيريم تا کارهاي واجب و حرام را به خوبي بشناسيم و به آنها عمل کنيم.

پرسش و پاسخ :

 1- احکام دين را در يک جمله تعريف کنيد.

 2- احکام دين را از چه کسي بايد بياموزيم؟

 3- مجتهد کيست و کار او چيست؟

 4- براي واجب و حرام، هر کدام دو مثال بزنيد.

 5- کار مُباح، چه کاري است؟

به اشتراک بگذارید...

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *