درس 8 (احکام نماز2)

 رکعت دوّم‏

 پس از سجده دوّم، بار ديگر بر مي‏خيزيم و حمد و سوره را مانند رکعت اوّلِ نماز مي‏خوانيم.

قنوت‏

در رکعت دوّم نمازهاي روزانه، پس از تمام شدن حمد و سوره و پيش از رکوع، مستحب است دست ها را روبروي صورت بگيريم و دعايي بخوانيم که اين کار را «قنوت» مي‏گويند. در قنوت مي‏توانيم اين دعا را بخوانيم: «رَبَّنَا آتِنَا فِي الدُّنْيَا حَسَنَةً وَفِي الْآخِرَةِ حَسَنَةً وَقِنَا عَذَابَ النَّارِ» پس از قنوت، رکوع و سجده‏ها را مانند رکعت اوّل بجا مي‏آوريم.

 تَشّهُد

 در رکعت دوّمِ هر نماز، پس از تمام شدن سجده دوّم بايد در حالي که رو به قبله نشسته‏ايم «تشهد» بخوانيم؛ يعني بگوييم: «اَشْهَدُ اَنْ لا اِله اِلاّ اللَّهُ وَحْدَهُ لا شَريکَ لَهُ‏ وَ اَشْهَدُ اَنَّ مُحَمَّداً عَبْدُهُ وَ رَسُولُهُ‏ أَلَّلهُمَّ صَلِّ عَلي‏ مُحَمَّدٍ وَ الِ مُحَمَّدٍ» تا اين جا، رکعت دوّم نماز تمام مي‏شود و اگر نمازي که مي‏خوانيم دو رکعتي باشد؛ (مانند نماز صبح)، بعد از تشهد، با گفتن سلام، نماز را تمام مي‏کنيم؛ يعني مي‏گوييم: «اَلسّلامُ عَلَيْکَ اَيُّها النَّبييُّ وَ رَحْمَةُ اللَّهِ وَ بَرَکاتُهُ‏ اَلسّلامُ عَلَيينا وَ عَلي‏ عِبادِاللَّهِ الصَّالِحينَ‏ اَلسّلامُ عَلَيکُمْ وَ رَحْمَةُ اللَّهِ وَ بَرَکاتُهُ».

 تا اينجا چگونه خواندن نماز صبح را آموختيم و اگر نمازي که مي‏خوانيم سه رکعتي يا چهار رکعتي باشد، بايد در رکعت دوم، بعد از خواندن تشهد و بدون گفتن سلام بايستيم و رکعت سوّم نماز را بخوانيم.

 رکعت سوّم‏

 رکعت سوّم نماز هم مانند رکعت دوّم است، با اين تفاوت که در رکعت دوّم بايد حمد و سوره بخوانيم، ولي رکعت سوّم، سوره و قنوت ندارد و مي‏توانيم فقط «حمد» را بخوانيم، يا به جاي آن تَسبيحات بخوانيم؛ يعني سه مرتبه اين جمله را بگوييم: «سُبْحانَ اللَّهِ وَالْحَمْدُللَّهِ وَ لا اِلهَ اِلاَّ اللَّهُ وَاللَّهُ اَکْبَرُ» پس، اگر نماز مغرب را مي‏خوانيم، بايد بعد از سجده دوّم، در حالي که نشسته‏ايم تشهد بخوانيم و با گفتن سلام، نماز را به پايان ببريم.

رکعت چهارم‏

اگر نمازي که مي‏خوانيم، چهار رکعتي است؛ يعني نماز ظهر يا عصر و يا عشا است، پس از سجده‏هاي رکعت سوّم، بدون آن که تشهد و سلام را بخوانيم، برمي خيزيم و رکعت چهارم را مانند رکعت سوّم انجام مي‏دهيم و پس از سجده‏هاي‏ رکعت چهارم، مي‏نشينيم و تشهد و سلام را مي‏خوانيم و نماز را تمام مي‏کنيم. پسرها بايد حمد و سوره رکعت اوّل و دوّم نمازهاي صبح، مغرب و عشا را با صداي بلند بخوانند و دخترها آن را آهسته قرائت کنند، اما اگر در جايي که دخترها نماز مي‏خوانند مرد نامحرمي نباشد، آنها هم مي‏توانند حمد و سوره را بلند بخوانند. در رکعت سوم و چهارم نماز ظهر و عصر، همه بايد حمد و سوره را آهسته بخوانند. تسبيحاتِ نماز را همه نمازگزاران و در تمام نمازها بايد آهسته بخوانند.

بعضي از مستحبات نماز

 1- پس از تمام شدن قرائت و قبل از رکوع، مستحب است «اَللَّهُ اکبر» بگوييم.

 2- وقتي از رکوع برخاستيم، مستحب است «اَللَّه اَکْبَر» بگوييم، و بهتر است قبل از «اَللَّه اَکْبَر» اين جمله را نيز بگوييم: «سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ»

 3- قبل از سجده‏ها و بعد از آنها، مستحب است «اَللَّه اَکْبَر» بگوييم.

 4- بين دو سجده مستحب است بگوييم: «اَسْتَغْفِرُ اللَّهَ رَبّي وَ اَتُوبُ اِلَيْهِ»

 5 – در پايان هر رکعت و هنگام برخاستن براي رکعت بعد، مستحب است بگوييم: «بِحَوْلِ اللَّهِ وَ قُوَّتِهِ اَقُومُ وَ اَقْعُد»(1)

 تعقيب نماز

بهتر است انسان بعد از نماز، مدّتي بنشيند و مشغول ذکر و خواندن دعا و قرآن شود. اين کار را «تعقيب نماز» مي‏گويند. لازم نيست دعاها را به عربي بخواند. از بهترين تعقيب ها براي همه نمازها، اين کلمات است: «اَللَّه اَکْبَر» 34 مرتبه، «اَلْحَمْدُللَّهِ» 33 مرتبه و «سُبْحانَ اللَّهِ» 33 مرتبه. اين کلمات را پيامبر اسلامصلي الله عليه وآله به دخترش حضرت زهراعليها السلام آموختند که به آن «تسبيحات حضرت زهراعليها السلام» مي‏گويند: و مستحب است بعد از نماز، سجده شکر بجا آوريم؛ يعني براي شکر نعمت هاي پروردگار، به سجده رفته، صد مرتبه يا سه مرتبه يا يک مرتبه بگوييم: «شُکراً للَّهِ‏ِ»

 پرسش و پاسخ :

 1- رکعت دوّم نماز با رکعت اوّل چه تفاوت هايي دارد؟

 2- در چه صورتي در رکعت دوّم نماز، پس از تشهد، بايد سلام بدهيم؟

 3- تفاوت رکعت دوّم و سوّم نماز چيست؟

 4- پسرها حمد و سوره کدام يک از نمازها را بايد بلند بخوانند؟

 5- در کدام قسمت نماز گفتن «اللَّه اکبر» واجب و در کجا مستحب است؟

——————————————————————————————————————————————————————————

 (1) بهتر است ترجمه جملات عربي نوشته شود.

به اشتراک بگذارید...

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *